Koororgel 8

Voor grotere foto's er op clicken.

Ook dit orgel is uitgevoerd als kistorgel. Ik heb dit op zijn verzoek gebouwd voor Matthijs ten Thije in Delden.
Op 1 juli 2012 is het overgenomen door Hibbe Schrage uit Lelystad.

Ik had destijds al eens van een collega-organist 12 stuks houten pijpen, het groot oktaaf van een 8 voets register, gekregen en deze heb ik geschikt gemaakt door op het bovenlabium een reep orgelmetaal te lijmen om de opsnede te verlagen waardoor ze als Holpijp te gebruiken waren. Door ze te verkroppen kon ik de 10 grootste daarvan onderin het orgel plaatsen.
Ook had ik een compleet stel toetsen gekregen van een goede kennis, echter het klavierraam daarvan ontbrak, maar de pennen waren wel aanwezig.
Het maken van een nieuw klavierraam was een hele uitdaging om de toetsen gelijkmatig te verdelen op de normale afstand en de geleidepennen van de toetsen op de juiste plaats in het klavierraam te krijgen. Een ander probleem was, dat het balanstoetsen waren en voor dit doel te lang. Door ze aan de achterzijde in te korten en er een blind klavier onder te bouwen, dat de opwaartse beweging weer omzet in een neerwaartse, kon ik ze toepassen.
Het klavier kan worden getransponeerd van 440 naar 415 Hz. Daarbij vervalt de toets CIS-groot bij 415 Hz en de C groot pijpen van de 8- en 4 voet kunnen een halve toon lager worden gestemd.

Ik had nog een oud motortje met lage winddruk (van ~50 mm WK) staan, maar na het geprobeerd te hebben bleek, dat de opbrengst toch te klein was en dus toch maar een echte Ventola orgelmotor besteld met een winddruk van 65 mm WK bij 1,8 m3/min.
Onder de windlade zit een kleine regulateurbalg, waarmee de winddruk op 50 mm WK wordt afgeregeld.

Voor de windlade paste ik de constructie toe, die ik heb beschreven onder: Windladeontwerp.

De pijpen vanaf c-klein van de Holpijp 8' maakte ik van eikenhout.
Ik heb er een Gedekte Fluit 4 voet bijgemaakt, gedeeld in bas- en diskant. Voor de baskant gebruikte ik multiplex van 5,5 mm en de diskantpijpen maakte ik van eikenhout. Deze 4 voet heeft een wat wijdere mensuur dan de Holpijp.
Om ruimte te besparen heb ik de pijpen CIS t/m E groot gecombineerd met de overeenkomende pijpen van het klein oktaaf van de Holpijp. Daarvoor zitten er onder deze gemeenschappelijke pijpen per pijp 2 aansluitingen, elk van een terugslagklepje voorzien, om terugkoppeling te voorkomen. De C groot pijp kon niet worden gecombineerd, omdat bij het transponeren naar 415 Hz de C groot van de 4' een halve toon lager moet worden gestemd, terwijl dat bij de c klein van de 8' niet mag.
Oorspronkelijk was het de bedoeling om ook zelf een Prestant 2 diskant van hout te maken, maar ik heb onlangs een stel 2e-hands metalen pijpen kunnen overnemen van een orgelvriend. Deze pijpen hebben een ruime mensuur, waardoor ze niet te scherp klinken, maar meer als een open fluit.

Bij dit orgel zitten alle pijpen in de kast omdat het voornamelijk bedoeld is voor de huiskamer. De grootste 6 pijpen van de Holpijp, die in de onderkast zitten, zijn elk met het labium achter een opening geplaatst, waardoor ze kunnen uitspreken aan de niet-klavierzijde.
De pijpen Fis t/m A zitten ook in de onderkast, maar wegens ruimtegebrek moesten ze dubbel worden verkropt. Toen de gesloten kast klaar was bleek dat deze 4 pijpen niet voldoende ruimte hadden om uit te spreken en daarom maakte ik een vierkante opening onder het klavier ter hoogte van die pijpen. Die opening is daarna voorzien van een dun stuk (kaas)doek en versierd met een viertal horizontaal geplaatste latten, die aan de kast een bepaald cachet geven.

De registerknoppen zijn links van het klavier geplaatst. Die van de 4 voet (gedeeld in bas- en diskant) zijn boven elkaar geplaatst, waardoor ze met één handbeweging tezamen kunnen worden bediend of elk afzonderlijk.

Aan dit laatste orgel heb ik ruim 3 jaar gewerkt en op 9 mei 2005 is het in gebruik genomen met een klein huisconcert en overgedragen aan Matthijs na het vertonen van de foto's, die tijdens de bouw werden gemaakt, waardoor de gasten een indruk konden krijgen hoe dit orgel tot stand is gekomen en er van binnen uitziet.

Terug naar beginpagina

Terug naar Koororgeloverzicht